Psychische stoornissen

Een medisch begeleid ketogeen dieet als aanvullende behandeling voor matige tot ernstige depressie: een pilotstudie.

Ernstige depressieve stoornis is een veelvoorkomende en vaak moeilijk te behandelen psychiatrische aandoening, die frequent samengaat met metabole disfunctie. Gezien de groeiende interesse in metabole interventies, onderzocht deze pilotstudie de haalbaarheid, veiligheid, verdraagbaarheid en voorlopige werkzaamheid van een medisch begeleid ketogeen dieet (MSKD) als aanvullende behandeling voor matige tot ernstige depressie.

De 14 weken durende open-labelstudie met één behandelarm werd virtueel uitgevoerd via het Kingston General Hospital in Canada. Elf deelnemers werden ingeschreven, waarvan er acht zowel de inductie- als de onderhoudsfase voltooiden. Alle deelnemers die de studie voltooiden, behielden nutritionele ketose, gedefinieerd door een β-hydroxybutyraatspiegel in het bloed van ≥ 0.5 mmol/L.

De interventie begon met een inductiefase van twee weken, waarbij de vetinname geleidelijk werd verhoogd van matig naar hoog en de koolhydraatinname drastisch werd verminderd. Dit werd gevolgd door een onderhoudsfase van twaalf weken, ondersteund door wekelijkse consultaties met een geregistreerd diëtist. Gedurende de gehele periode werden klinische assessments uitgevoerd, waaronder de Montgomery-Åsberg Depression Rating Scale (MADRS), de Generalized Anxiety Disorder-7 (GAD-7) en de Snaith-Hamilton Pleasure Scale (SHAPS) om anhedonie te meten.

Belangrijkste bevindingen

Haalbaarheid en naleving:

• 73% (8/11) voltooide de volledige interventie.
• Alle deelnemers die het programma voltooiden, behielden nutritionele ketose, waarbij 87.5% zich hier continu aan hield.
• De gemiddelde bloedketonwaarden lagen bij alle deelnemers tussen 0.7 en 2.0 mmol/L.

Depressieve symptomen (MADRS):

• De gemiddelde MADRS-score daalde van 29.1 naar 6.4 punten.
• Gemiddelde afname van 23.3 punten (p < 0.001).
• 87.5% van de deelnemers bereikte remissie (MADRS ≤10) binnen 12 weken.

Angstsymptomen (GAD-7)De GAD-7-scores daalden met gemiddeld 8.8 punten (p = 0.005), wat wijst op een aanzienlijke verbetering.

Anhedonie (SHAPS)De SHAPS-scores daalden van 5.4 naar 0.6 (gemiddelde afname: 4.8 punten, p = 0.001), wat wijst op een significante verbetering van het hedonische vermogen.

Veiligheid en verdraagbaarheidEr werden geen ernstige bijwerkingen gemeld; milde, voorbijgaande bijwerkingen (bijv. maag-darmklachten, hoofdpijn, slapeloosheid) waren voornamelijk beperkt tot de inductiefase.

Deze pilotstudie toont aan dat een medisch begeleid ketogeen dieet haalbaar en goed verdraagbaar is en gepaard gaat met significante verbeteringen in depressieve symptomen, angst en anhedonie bij personen met matige tot ernstige depressie. Deze bevindingen bieden voorlopige ondersteuning voor ketogene therapie als een veelbelovende aanvullende interventie en rechtvaardigen verder onderzoek in grotere gerandomiseerde, gecontroleerde studies.